Woordenlijst

Deze woordenlijst is bedoeld als hulp bij het lezen van medische teksten die niet primair voor leken bedoeld zijn zoals artikelen in medische vaktijdschriften of een medische status. Behalve woorden die direct met AOS* te maken hebben, zijn ook tientallen algemene (medische) termen opgenomen. De ongetwijfeld aanwezige onvolkomenheden, onjuistheden, aanvullingen en tikfouten kunt u doorgeven via bestuur@aisnederland.nl.

PAISsearch for term

Afkorting van Partial Androgen Insensitivity Syndrome. In het Nederlands wordt gesproken van PAOS.

Zie ook: Androgeen Ongevoeligheid Syndroom
Palpabelsearch for term

Voelbaar.

Palpatiesearch for term

Het voelen.

Panhypopituitarismesearch for term

Syndroom ontstaan door disfunctioneren van de gehele hypofyse voorkwab.

PAOSsearch for term

Afkorting van Partieel Androgeen Ongevoeligheid Syndroom.

Parametersearch for term

Kenmerk.

Paraphiliasearch for term

Seksuele wensen of handelingen die buiten het maatschappelijk aanvaarde patroon vallen en die onder bepaalde omstandigheden als psychische afwijking worden beschouwd. De term is bedacht door John Money, de sexuoloog die bekend is geworden van het later onjuist gebleken idee van ‘nurture over nature’ (opvoeding over natuur). Paraphilia worden ook wel seksuele perversies of seksuele afwijkingen genoemd. Oorspronkelijk werd ook homofilie tot de paraphilia gerekend.

Parenchymsearch for term

Klierweefsel.

Pediatrischsearch for term

Met betrekking tot de kindergeneeskunde.

Pelottesearch for term

Staaf voor het dieper en wijder maken van de vagina.

Penissearch for term

Mannelijk lid.

Penoscrotale hypospadie search for term

De plasbuisopening bevindt zich onderaan de basis van de penis, ter hoogte van het scrotum of balzak in plaats van op de top van de penis.

Zie ook: Hypospadie
Per os search for term

Door de mond.

Percutaansearch for term

Via de huid.

Peri- search for term

Rondom.

Perifeersearch for term

Aan de buitenzijde.

Perinataalsearch for term

Kort voor en na de geboorte.

Pernicieussearch for term

Gevaarlijk, kwaadaardig.

Peroperatiefsearch for term

Tijdens een heelkundige ingreep.

Peroraalsearch for term

Door de mond.

Phenotypesearch for term
Zie ook: Fenotype
Poly-search for term

Veel of vaak.

Post partum search for term

Na de geboorte.

Post-search for term

Na.

Post-Op search for term

Post operatief. Letterlijk ‘na de operatie’. Bij transseksuele mensen betekent het meestal ‘na de geslachtsveranderende operatie.’

Posteriorsearch for term

Aan de achterkant.

Postnataalsearch for term

Na de geboorte.

Postoperatiefsearch for term

Na een heelkundige ingreep.

Prader-schaal search for term

Indeling van 1 (vrijwel geheel vrouwelijke geslachtskenmerken) tot en met 5 (bijna geheel mannelijke geslachtskenmerken) waarmee de vermannelijking bij het Adreno Genitaal Syndroom (AGS) wordt weergegeven.

Praecoxsearch for term

Vroegtijdig.

Pre-Opsearch for term

Pre operatief. Letterlijk ‘voor de operatie’. Bij transseksuele mensen betekent het meestal ‘voor de geslachtsveranderende operatie’.

Precursorsearch for term

Voorloper.

Preklinischsearch for term

Voor de ziekte merkbaar wordt.

Prenataalsearch for term

Voor de geboorte.

Preoperatiefsearch for term

Voor de operatie.

Prevalentiesearch for term

Het aantal mensen met een bepaalde aandoening dat op een gegeven moment in een bevolkingsgroep aanwezig is.

Primaire geslachtskenmerkensearch for term

De primaire geslachtskenmerken zijn de geslachtsorganen die direct met seksualiteit te maken hebben.

Een man heeft de volgende geslachtsorganen: de penis met aan het einde de eikel, het scrotum met daarin de teelballen en de prostaat.

Bij een vrouw zijn dit de vagina met het maagdenvlies bij de ingang en aan het einde de baarmoedermond, de baarmoeder, de eierstokken en de eileiders, de schaamlippen, venusheuvel en de clitoris.

Zowel de man als de vrouw heeft borsten. Dit zijn eigenlijk geen seksorganen, maar wel belangrijk in de beleving van seksualiteit tussen partners .

Primaire transseksualiteitsearch for term

Transseksuele gevoelens die al tijdens de puberteit of vroeg in de volwassenheid worden geuit. Dit in tegenstelling tot secundaire transseksualiteit, waarbij de wens tot geslachtsverandering pas worden geuit na volledig in het geboren geslacht te hebben gefunctioneerd (huwelijk, kinderen).

Probandsearch for term

In een stamboom zijn dit de ouders van de getroffen individuen.

Procreatiesearch for term

Voortplanting.

Progestageensearch for term

Naam voor een groep synthetische hormonen die één of meer werkingen met het door het lichaam aangemaakte progesteron gemeen hebben.

Progesteronsearch for term

Ook zwangerschapshormoon genoemd, geslachtshormoon dat gevormd wordt in de eierstok, de placenta en, ook bij de man, in de bijnierschors. Progesteron heeft ten doel de bevruchte eicel de beste mogelijkheden te verschaffen om uit te groeien tot een voldragen vrucht, onder andere voorbereiding van het baarmoederslijmvlies voor innesteling van het bevruchte ei. Het wordt vóór de ovulatie (eisprong) in kleine hoeveelheden gevormd. Na de ovulatie produceert het gele lichaam (corpus luteum = het overblijfsel van het eiblaasje in de eierstok), grotere hoeveelheden progesteron.

Progesteron is onontbeerlijk voor handhaving van de zwangerschap. Het bevordert, samen met oestrogene hormonen, de groei van klierweefsel in de melkklieren.

Progestinensearch for term

Algemene term voor zowel het natuurlijke hormoon progesteron als de synthetische progestagenen, die één of meer werkingen met progesteron gemeen hebben.

Prognosesearch for term

Voorspelling van het verloop en de afloop van een ziekte.

Progressiesearch for term

Vooruitgang.

Prolactinesearch for term

Een hormoon, vaak 'melkhormoon' genoemd, omdat het stimuleren van de borst na de bevalling de voornaamste functie is. Toch komt prolactine, om onduidelijke redenen, ook bij mannen voor.

Prominerendsearch for term

Naar buiten uitstekend, vooruitstekend.

Prostaatsearch for term

Het prostaat produceert de prostaatvloeistof, die in het lumen van de klierbuizen wordt opgeslagen en tijdens de ejaculatie in de uretrha wordt uitgestort. deze vloeistof is kleurloos en bevat o.a. het eiwitsplitsende enzym fibrinolysine (van betekenis voor de regeling van het semen), alsook het enzym zure fosfate. In de prostaat onderscheid men drie lagen van klieren: de mucosale, de submucosale en de hoofdklieren, die allen concentrisch rond de uretrha liggen.

Proximaalsearch for term

Dichtbij het centrum van het lichaam.

Zie ook: Distaal
Pseudo-hermafroditisme search for term

Verouderde verzamelnaam voor intersekse-aandoeningen waarbij de fysieke verschijningsvorm afwijkt van de inwendige geslachtsorganen en het karyotype. Bij vrouwen met XY-chromosomen werd gesproken over mannelijk pseudohermafroditisme. Bij mannen met XX-chromosomen werd gesproken van vrouwelijk pseudohermafroditisme.

Psychischsearch for term

Geestelijk.

Psychologischsearch for term

Met betrekking tot het gevoelsleven.

Psychosomatischsearch for term

Met betrekking tot het verband tussen geest en lichaam.

Puberteitsearch for term

Het proces van fysieke geslachtsrijping dat begint tussen de leeftijd van 8 en 13 jaar en dat 1,5 tot 6 jaar duurt.